Speech – Opening Sango-gebouw van Rode Kruis Vlaanderen

Dames en Heren, Beste mensen van het Rode Kruis, Beste mensen van Energy Saving Pioniers

Het is met veel plezier dat ik hier vandaag het BREAAM-outstanding certificaat aan jullie kom overhandigen. Het BREAAM-certificaat bevestigt uitzonderlijke verwezenlijkingen in maar liefst negen categorieën, gaande van energie-efficiëntie tot ecologisch bouwen. Slagen kan alleen door beter te doen dan de middelmatigheid. Meer nog: het vergt bovenmaatse prestaties. Het vergt om beter te zijn dan wat de wetgever van je vraagt en beter te zijn dan de rest van de markt.

Hoewel BREAAM-scores alle aspecten behandelen van duurzaamheid, spelen technische installaties een belangrijke rol. Op dat vlak is dit gebouw een echte parel. Met de 133 energiepalen die het gebouw voorzien in zijn eigen energiebehoefte is het de grootste in de Benelux.

Dat dit gebouw op een plek is gebouwd waar meer dan een eeuw geleden al pionierswerk werd verricht in de spoorindustrie maakt het nog specialer. Dit gebouw zet die traditie voort van pioniers.

Zoals jullie misschien al begrepen hebben wil ik als minister van Energie heel hard inzetten op alles wat gaat over vergroening. Dat kan misschien een beetje verrassend klinken voor een liberale politica. Niets is minder waar in mijn ogen. Als liberaal ben ik geobsedeerd met vooruitgang en efficiëntie. Daarom ben ik ook enorm geboeid door energie-efficiëntie. Ik denk dat ik daar trouwens niet alleen in sta.

Energie-efficiëntie heeft de aandacht van velen gewekt. Een doorgedreven verbetering van de energie-efficiëntie van onze gebouwen is ten eerste een absolute noodzaak om onze klimaatdoelstellingen te kunnen realiseren. Europa stelde zich de doelstelling: 20 procent minder energieverbruik tegen 2020. Dat percentage zegt veel en niet veel tegelijk. Recent nog kreeg ik een presentatie te zien, waar die ambitie wat duidelijker op vertaald stond. Als we 20 procent minder energie verbruiken tegen 2020, kunnen we het met 1000 (!) kolencentrales minder doen. Of ook: dan zouden we het met 2,6 miljard vaten olie minder kunnen doen in Europa. Aan 60 dollar per vat, maakt dat een besparing van 156 miljard dollar, of 140 miljard euro.

Energie-efficiëntie is ook belangrijk om onze energieafhankelijkheid te verminderen en de bevoorradingszekerheid te verbeteren. Geopolitieke instabiliteit vormt een quasi continue bedreiging voor de bevoorradingszekerheid. Vroeger vooral oliebevoorrading. Nu ook meer en meer aardgasbevoorrading.

De Europese Commissie becijferde dat een ambitieuze omzetting van de Europese energie-efficiëntie richtlijn voor 400.000 extra jobs kan zorgen tegen 2020. Wij moeten daar ons deeltje van zien in te pikken, en dat kan. Dat kan absoluut, want we zitten met een enorm potentieel. U kent hier allen de toestand van ons Vlaams woning- en gebouwenpatrimonium. De cijfers zijn bekend, het potentieel ook, u staat er elke dag middenin.

Zo is er momenteel overeenstemming dat nieuwbouw zeer energiezuinig moet zijn. De Europese richtlijn betreffende de energieprestaties van gebouwen legt vast dat vanaf 2021 elk nieuw gebouw bijna-energieneutraal moet zijn. De Vlaamse Regering heeft reeds de Vlaamse BEN-definitie voor nieuwe woongebouwen, kantoren en scholen en het aanscherpingspad van de EPB-eisen tot het BEN-niveau in 2021 vastgelegd. De Vlaamse overheid heeft de omzetting van die Europese EPBD-richtlijn structureel aangepakt. In overleg met de stakeholders is een stapsgewijze verstrenging van de eisen vastgelegd. Dit zal ook de komende jaren verder gebeuren om in 2021 te landen op de BEN-eisen. Hierbij is, opnieuw in overleg met de stakeholders, gekozen voor een effectief handhavingskader. Het is niet de bedoeling om veel sancties te geven, maar wel om de bouwsector stapsgewijs te begeleiden naar energieprestaties die zowel voor de eigenaar als het leefmilieu economisch verantwoord zijn.

Handhaving is de hoeksteen van een goede regelgeving, van een regelgeving met effectieve impact op het maatschappelijk gebeuren. De energieprestaties van de Vlaamse nieuwbouw zijn sinds de invoering van de EPB-regelgeving in 2006 stelselmatig verbeterd.

Voor bouwvergunningen die werden aangevraagd in 2006 bedroeg het gemiddelde E-peil voor een eengezinswoning nog E-86. In 2013 is dit gemiddelde gedaald tot E-65. Een verbetering met 30
E-punten op 8 jaar tijd.

Deze aan het VEA gerapporteerde verbetering van het E-peil wordt ook bevestigd door gegevens die het private marketingbureau Essencia verzamelde op de bouwwerven. Bij een steekproef van 784 werven in Vlaanderen werd vastgesteld dat in de Vlaamse nieuwbouw de gemiddelde dikte van de gevelisolatie meer dan verdubbeld is en van de dakisolatie met 66 procent is toegenomen.

Ik denk dus dat ik mag zeggen dat de Vlaamse EPB-regelgeving al een belangrijke impact heeft gehad op de bouwpraktijk inzake energiezuinig bouwen in Vlaanderen. Vroeger was de energieprestatie een bijkomstigheid in een bouwproject. Nu hecht men er steeds meer aandacht aan.

De grootste vernieuwing zit erin dat via een EPB-aangifte bewijs moet worden geleverd dat een bepaald vooropgesteld minimumresultaat inzake energieprestatie wordt gehaald.

Een enorme uitdaging voor de komende jaren en decennia is de energetische prestatie van het bestaande gebouwenpark drastisch te verbeteren. Dit is al meerdere jaren een belangrijke prioriteit voor het Vlaamse beleid. In het kader van het Vlaams Renovatiepact krijgt dit een concrete implementatie. Ook hier is handhaving een belangrijk aandachtspunt. Het vormt het sluitstuk van de regelgeving die wordt uitgewerkt.

Uit een studie van Essencia uit 2013 blijkt dat toen 65,2 procent van de Belgische huiseigenaars de intentie had om binnen de vijf jaar renovatiewerken uit te voeren. Heel wat van die mensen hebben dat nog niet gedaan, daar ben ik van overtuigd. En het is dan ook mijn overtuiging dat we die mensen, en misschien nog meer mensen, moeten aanzetten om er nu toch werk van te maken.

We zijn daar meteen mee gestart vorige zomer. Voor het eerst kiest een Vlaamse minister van Energie, en bij uitbreiding een hele Vlaamse Regering, om integraal in te zetten op energiebesparende renovatie. We willen het probleem bij de bron aanpakken. De energieprijzen artificieel laag houden, dat is onze aanpak niet. Nee, wij willen dat mensen minder gaan verbruiken, zodat ze een energiefactuur hebben die lager wordt. Energie-efficiëntie is goed voor de portemonnee van de gezinnen en de concurrentiekracht van onze bedrijven. Ook onze handelsbalans wordt er beter van. Het is een feit dat de evolutie van de energieprijzen in 2014-2015 een negatieve invloed heeft op terugverdientijden van energiebesparende investeringen.

Iedereen kan voor zichzelf de rekening maken. Neem uw factuur erbij, en zet daar de Europese ambitie tegenover: een besparing van minstens 20 procent. En laat ons eerlijk zijn, veel Vlaamse huisgezinnen kunnen nog meer besparen.

Concreet zijn er diverse acties inzake kwaliteitsbewaking. Sinds 2012 moet de navulling van spouwmuren gebeuren volgens een kwaliteitskader. Anders krijgt men geen subsidie. Dit heeft geleid tot een groter vertrouwen van de woningeigenaars in de kwaliteitsvolle uitvoering en een forse stijging van het aantal uitgevoerde spouwmuurisolaties. Deze stijging blijft zich doorzetten. De eerste 7 maanden van 2015 noteerden wij nog een verdere stijging met 42 procent ten opzichte van de eerste 7 maanden van 2013.

Sinds begin dit jaar wordt luchtdichtheid bij nieuwbouw binnen een kwaliteitskader bewaakt. En voor bouwaanvragen vanaf volgend jaar moet de evaluatie van de prestaties van residentiële ventilatiesystemen binnen een kwaliteitskader gebeuren.

Ik hoop dat we samen kunnen blijven zoeken naar manieren om mensen aan te zetten energiebesparende investeringen te doen in Vlaanderen. Om de enige juiste keuze te maken. U heeft alvast mijn engagement. U moet mij immers niet meer uitleggen hoe belangrijk de bouwsector is voor de Vlaamse economie. En ik zie in jullie ook een partner. Ook jullie evolueren snel. Ook jullie denken mee, en kijken mee vooruit. We kunnen de komende jaren belangrijke stappen zetten, waar uiteindelijk iedereen beter van wordt.

 

Share on:

Leave a comment